Xây dựng đội ngũ hài hòa về cơ cấu, chất lượng

Điện Biên là địa phương có đông đồng bào DTTS sinh sống, công tác xây dựng đội ngũ cán bộ người DTTS được xác định là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài, gắn với chiến lược phát triển nguồn nhân lực của địa phương. Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số và thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, việc xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới càng trở nên cấp thiết.

Để xây dựng đội ngũ cán bộ người DTTS, Điện Biên đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, như: Đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, tạo nguồn và thực hiện chính sách hỗ trợ đặc thù. Tỉnh ủy Điện Biên đã ban hành nghị quyết lãnh đạo; UBND tỉnh phê duyệt kế hoạch giai đoạn và hằng năm về phát triển đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức người DTTS trong thời kỳ mới.

Hiện toàn tỉnh có hơn 23.400 cán bộ, trong đó trên 11.700 người là DTTS, chiếm gần 50%. Tỷ lệ tuyển dụng công chức, viên chức người DTTS từ năm 2021 đến nay đạt khoảng 73%. Cán bộ DTTS ngày càng giữ vai trò quan trọng ở cơ sở và thường xuyên được bồi dưỡng kỹ năng số, công nghệ thông tin.

Chị Vừ Thị Sùng, Chủ tịch Hội LHPN xã Mường Pồn chia sẻ: Nhờ được tham gia các lớp bồi dưỡng, chúng tôi tự tin hơn trong công việc, chủ động hơn khi tham mưu và triển khai nhiệm vụ.

Còn đối với Lào Cai là tỉnh miền núi, biên giới giữ vị trí chiến lược về kinh tế, chính trị, quốc phòng-an ninh và đối ngoại. Sau hợp nhất, tỉnh Lào Cai có trên 1 triệu người DTTS, chiếm tỷ lệ 57,6% dân số toàn tỉnh, với 33 thành phần DTTS do đó việc xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ phẩm chất, năng lực, nhất là cán bộ DTTS được đặt ra hết sức quan trọng.

Theo ông Hoàng Giang, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Lào Cai, việc chăm lo đội ngũ cán bộ DTTS là yêu cầu quan trọng trong tình hình mới, nhất là khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp. Do vậy, việc tạo nguồn, quy hoạch phải chủ động phát hiện từ các trường dân tộc nội trú, sinh viên tại các trường đại học.

Nhờ quan tâm xây dựng nguồn nhân lực là người DTTS, đến cuối năm 2025, toàn tỉnh Lào Cai ghi nhận 25.102/49.289 cán bộ, công chức, viên chức là người DTTS, tương đương 50,93%.

Tiếp tục củng cố lực lượng cán bộ DTTS

Ở nhiều địa phương dù đội ngũ cán bộ người DTTS được quan tâm chăm lo, phát triển, tuy nhiên, cũng không ít địa phương, tỷ lệ và chất lượng đội ngũ cán bộ người DTTS còn thiếu và yếu. Đặc biệt, thực hiện bộ máy chính quyền hai cấp, cấp xã được phân quyền sâu rộng hơn thì phát sinh nhiều bất cập hơn… Tuy nhiên, tỷ lệ cán bộ người DTTS tham gia lãnh đạo, quản lý tại địa phương còn thấp.

Đơn cử tại các tỉnh Tây Nguyên và duyên hải Nam Trung Bộ (Lâm Đồng, Đắk Lắk, Gia Lai và Quảng Ngãi) dù tỷ lệ đồng bào DTTS đông, nhưng tỷ lệ cán bộ người DTTS còn thấp. Tại các địa phương này, tỷ lệ dân số là đồng bào DTTS chiếm gần 30% dân số của tỉnh, nhưng cán bộ người DTTS chiếm tỷ lệ chỉ khoảng 26%. Số cán bộ, công chức, viên chức là người DTTS chủ yếu tập trung ở các đơn vị sự nghiệp giáo dục, y tế, còn trong cơ quan hành chính nhà nước chưa tương xứng với tỷ lệ đồng bào DTTS…

Phát biểu tại phiên thảo luận tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khoá XVI ngày 21/4, ông Nguyễn Đặng Ân, Đoàn ĐBQH tỉnh Lạng Sơn cho biết, sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cán bộ, công chức cấp xã một số nơi còn thiếu về số lượng và rất thiếu công chức có chuyên môn sâu, như: xây dựng, giao thông, công nghệ thông tin. Trong khi chức năng, nhiệm vụ và khối lượng công việc được giao rất lớn và thực hiện trực tiếp với người dân, doanh nghiệp nhiều hơn so với cán bộ, công chức cấp xã trước khi sắp xếp.

Do đó, đại biểu Nguyễn Đặng Ân đề nghị nghiên cứu lộ trình đào tạo và đào tạo lại cho cán bộ cấp xã để đáp ứng yêu cầu; rà soát tổng thể các địa phương trên các tiêu chí: diện tích, dân số, có tính đến các yếu tố đặc thù như miền núi, biên giới, bãi ngang, hải đảo để giao biên chế phù hợp với thực tiễn.

Chính vì vậy, Đề án phát triển đội ngũ cán bộ DTTS giai đoạn 2026–2035 mà Chính phủ vừa ban hành không chỉ mang ý nghĩa bổ sung nguồn lực, mà còn là cú hích để tái cấu trúc cách làm: từ đào tạo dàn trải sang đào tạo theo nhu cầu vị trí việc làm; từ “ưu tiên hình thức” sang “đầu tư thực chất”; từ hỗ trợ sang trao cơ hội để cán bộ tự khẳng định mình.

Mới đây, tại buổi gặp mặt với các đại biểu Quốc hội khóa XVI là người DTTS chiều tối 20/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ đội ngũ ĐBQH là người DTTS là lực lượng trực tiếp góp phần chuyển hóa chủ trương thành chính sách và giám sát việc thực hiện trong thực tiễn.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, cần quan tâm đồng bộ các lĩnh vực phát triển của vùng đồng bào DTTS và miền núi, từ hạ tầng, sinh kế, y tế, văn hóa đến chuyển đổi số; chủ động kiến nghị chính sách toàn diện, chú trọng phát triển con người, tạo điều kiện để thế hệ trẻ học tập, trưởng thành và đóng góp trở lại cho địa phương; xây dựng đội ngũ cán bộ ở cơ sở, nhất là cán bộ là người DTTS, bảo đảm vừa có trình độ, vừa am hiểu thực tiễn, để chính sách được triển khai đúng và trúng.